Zakir Kaya – Araştırmacı Yazar, Bağımsız Gazeteci
✈️ Türkiye’nin Havacılık Hafızasında Kayıp Bir Sayfa
Cumhuriyet’in ilk yıllarında başlatılan yerli sanayi hamlelerinin en kritik örneklerinden biri olan Kayseri Uçak Fabrikası, bugün bir efsane ile anılıyor: “Gömülen Alman savaş uçakları.” İddialara göre 1940’lı ve 50’li yıllarda Türkiye’de üretilen Alman menşeili Focke-Wulf FW 190 savaş uçakları, siyasi baskılar sonucu kullanılmadan toprağa gömüldü. Peki bu iddialar ne kadar gerçek? Kayseri’nin altına gerçekten bir havacılık mirası mı gömüldü?
🇹🇷 TOMTAŞ: Türk-Alman Ortaklığıyla Yükselen Bir Hayal
1926’da Kayseri’de kurulan TOMTAŞ (Tayyare ve Motor Türk Anonim Şirketi), Alman Junkers firmasıyla ortak bir girişimdi. Türkiye’de uçak üretimi yapmak amacıyla kurulan bu fabrika, dönemin sanayi vizyonunun en somut ifadesidir.
1930’ların sonunda bu iş birliği sona erse de, Türkiye 1940’lı yıllarda Alman menşeili Focke-Wulf FW 190 uçaklarını lisansla üretmeye başladı. Bu uçaklar Kayseri'de monte edildi ve test edildi. Ancak bu dönemde uluslararası dengeler değişti. Türkiye NATO’ya yaklaştı, ABD ile askeri ilişkiler gelişti ve...
🛑 “Gömün, Görmeyelim” Dönemi: ABD Etkisiyle Sanayi İntiharı mı?
1950’li yıllarda gelen iddia şu: Amerika Birleşik Devletleri, Türkiye’ye Marshall yardımı ve askeri destek sağlarken, yerli üretimi durdurması şartını koydu. Bunun sonucunda, Türkiye’de üretilmiş veya monte edilmiş 40’a yakın FW 190 uçağı kullanılmadan gömüldü.
Resmî belgelerde bu gömme işlemi yer almasa da, Kayseri halkının tanıklıkları, bazı eski subayların anlatımları ve toprağın altındaki gizemli metal yoğunluğu ölçümleri bu iddiaları diri tutmaktadır. Ancak, Kayseri Valiliği 2019 yılında bu konuya dair bilgi taleplerine “devlet sırrı” diyerek yanıt vermemiştir.
🔍 Gerçek Nerede Başlar, Efsane Nerede Biter?
Her şehir efsanesi bir arayışın sonucudur. Bu olay, Türkiye’nin sadece havacılıkta değil, özgüvende de nasıl kesintiye uğratıldığının sembolüdür. FW 190’ların gömülüp gömülmediğinden bağımsız olarak, şu bir gerçektir: Yerli üretim imkânı bir dönem bilinçli şekilde bastırılmıştır.
Yorumlar
Yorum Gönder